स्रोताची अजून खात्री झालेली नाही. प्रवासापूर्वी वेळा मंदिराकडून तपासून घ्या.

हिंदी में पढ़ें

श्री करणी माता मंदिर, देशनोक

बिकानेरपासून सुमारे 30 किमी दूर देशनोक येथील करणी मातेचे संगमरवरी मंदिर, जिथे हजारो काबा (उंदीर) पवित्र मानले जातात: कथा, उघडण्याची वेळ, नवरात्रातील मेळे आणि पोहोचण्याचा मार्ग.

वेळा किंवा बुकिंगची अधिकृत स्रोताकडून अजून पुष्टी झालेली नाही

शेवटची तपासणी:

खालील काही माहितीची पुष्टी मंदिराकडून किंवा सरकारकडून होऊ शकली नाही. प्रवासापूर्वी मंदिराकडे चौकशी करा.

यात्रेचे नियोजन

जाण्यापूर्वी: तपासणी-यादी

तुमच्या खुणा फक्त याच डिव्हाइसवर सेव्ह राहतात.

देवता

करणी माता, ज्यांना स्थानिक लोक माँ दुर्गेचा अवतार मानतात; गाभाऱ्यात सुमारे 75 सेमी उंच प्रतिमा, एका हातात त्रिशूळ, मुकुट आणि माळांनी सजलेली, दोन्ही बाजूंना त्यांच्या बहिणींच्या प्रतिमा

संक्षिप्त इतिहास

राजस्थान पर्यटनानुसार करणी माता चौदाव्या शतकातील चारण समाजातील एक योद्धा संन्यासिनी होत्या, ज्यांना स्थानिक लोक माँ दुर्गेचा अवतार मानतात. जोधपूर आणि बिकानेरच्या महाराजांच्या विनंतीवरून त्यांनी मेहरानगड आणि बिकानेरच्या किल्ल्यांची पायाभरणी केली. त्यांची अनेक मंदिरे आहेत, पण देशनोकचे हे मंदिर सर्वात प्रसिद्ध आहे.

प्रचलित कथेनुसार करणी मातेचे सावत्र पुत्र लक्ष्मण कोलायतच्या कपिल सरोवरात पाणी पिताना बुडाले. करणी मातेने यमराजांकडे प्रार्थना केली; आधी यमराजांनी नकार दिला, पण शेवटी त्यांनी लक्ष्मण आणि करणी मातेच्या सर्व पुत्रांना उंदरांच्या रूपात पुन्हा जीवन दिले.

सध्याच्या मंदिराचे बांधकाम विसाव्या शतकाच्या सुरुवातीला बिकानेरचे महाराजा गंगा सिंह यांच्या काळात पूर्ण झाले. संपूर्ण मंदिर संगमरवरी आहे, आणि त्याच्या भरीव चांदीच्या दरवाजांवर देवीच्या कथा कोरलेल्या आहेत. 1999 मध्ये हैदराबादच्या एका जवाहिऱ्या भक्ताने संगमरवरी नक्षीकाम आणि चांदीचे दरवाजे करवून घेतले.

कसे पोहोचावे

जवळचे विमानतळ, रेल्वे स्टेशन आणि रस्ता, मंदिरापर्यंतच्या अंतरासह

  • विमानानेनाल विमानतळसुमारे 44 किमी
  • रस्त्यानेबिकानेरसुमारे 30 किमी

विमानाने

भारत सरकारच्या इंडिया सिने हब पोर्टलनुसार सर्वात जवळचे विमानतळ बिकानेरचे नाल विमानतळ आहे, सुमारे 44 किमी.

रेल्वेने

इंडिया सिने हबनुसार देशनोक रेल्वे स्टेशन मंदिरापासून सुमारे अर्धा किमी आहे.

रस्त्याने

राजस्थान पर्यटनानुसार देशनोक बिकानेरपासून सुमारे 30 किमी आहे.

दर्शनाच्या वेळा

दर्शनाची वेळ एका नजरेत

  • 04:00 – 22:00

ही पट्टी खाली दिलेली रोजची वेळ दाखवते. सण आणि विशेष दिवशी वेळ बदलते; यात्रेपूर्वी खात्री करून घ्या.

राजस्थान पर्यटनानुसार मंदिर रोज सकाळी 4 वाजल्यापासून रात्री 10 वाजेपर्यंत उघडे असते. चारण पुजारी मंगला आरती करतात आणि भोग दाखवतात; आरतीची नेमकी वेळ कोणत्याही अधिकृत स्रोतात आढळली नाही. यात्रेपूर्वी मंदिराकडून वेळेची खात्री करून घ्या.

दर्शन आणि रांग

राजस्थान पर्यटनानुसार मंदिरात प्रवेशासाठी कोणतेही शुल्क नाही. मंदिराची कोणतीही अधिकृत वेबसाइट किंवा ऑनलाइन बुकिंग आढळले नाही, म्हणून येथे कोणतीही बुकिंग लिंक दिलेली नाही.

परिसरात 25,000 हून अधिक काबा (उंदीर) मोकळेपणाने फिरतात आणि त्यांना पवित्र मानले जाते; पांढऱ्या उंदरांना करणी माता आणि त्यांच्या पुत्रांचे रूप मानले जाते. येथे कोणत्याही उंदराला इजा करणे मोठे पाप मानले जाते, म्हणून परिसरात लक्षपूर्वक चाला.

पोशाख आणि नियम

अजून कोणत्याही विश्वसनीय स्रोताकडून पुष्टी झालेली नाही.

काय अर्पण करावे

भक्त देवीसाठी आणि काबांसाठी दूध, मिठाई आणि इतर भेटवस्तू आणतात, आणि काबांनी उष्टा केलेला प्रसाद ग्रहण करणे येथे पवित्र मानले जाते. राजस्थान पर्यटनानुसार अर्पण दोन प्रकारचे असते: द्वार-भेंट, जी पुजारी आणि मंदिर कर्मचाऱ्यांसाठी असते, आणि कलश-भेंट, जी मंदिराच्या देखभालीसाठी वापरली जाते.

सण

  • करणी माता मेळा (चैत्र नवरात्र)
    चैत्र शुद्ध प्रतिपदा ते दशमीपर्यंत (मार्च–एप्रिल).
  • करणी माता मेळा (आश्विन नवरात्र)
    आश्विन शुद्ध प्रतिपदा ते दशमीपर्यंत (सप्टेंबर–ऑक्टोबर).

जवळची ठिकाणे

  • श्री करणी माता पॅनोरमा, देशनोक
  • कोलायत आणि कपिल सरोवर
  • बिकानेर (सुमारे 30 किमी)

या लिंक इतर वेबसाइट उघडतात, ज्या आमच्या नाहीत. त्या आम्ही चालवत नाही, आणि त्यांवरील मजकूर, बुकिंग किंवा पैशांच्या व्यवहाराची जबाबदारी आमची नाही.

  • अधिकृत वेबसाइट: अजून पुष्टी झालेली नाही.
  • अधिकृत बुकिंग: कोणत्याही अधिकृत बुकिंग लिंकची पुष्टी झालेली नाही.

बनावट दर्शन-बुकिंग वेबसाइट्स आणि फोन नंबर सर्रास आढळतात. पैसे फक्त वरील अधिकृत लिंकद्वारेच भरा, आणि कधीही खाजगी नंबरवर किंवा UPI ID वर भरू नका.

ठिकाण

अक्षांश: 27.790974
रेखांश: 73.340984

मार्ग पाहा (बाहेरची वेबसाइट, आमची नाही)

जवळची इतर मंदिरे

ही अंतरे मंदिरांमधील सरळ रेषेतील आहेत; रस्त्याने अंतर यापेक्षा जास्त आहे.