हिंदी में पढ़ें

श्री वरसिद्धि विनायक स्वामी मंदिर, काणिपाकम

चित्तूर जिल्ह्यातील काणिपाकम येथे बाहुदा नदीच्या काठावरील स्वयंभू श्री वरसिद्धि विनायकाचे मंदिर: आंध्र प्रदेश धर्मादाय विभागानुसार कथा, दर्शनाची वेळ, शीघ्र दर्शन तिकीट, सेवा आणि शुल्क, नियम, पोहोचण्याचा मार्ग आणि ब्रह्मोत्सव.

वेळा आणि बुकिंगची अधिकृत स्रोतांकडून पुष्टी झाली आहे

शेवटची तपासणी:

सणांना आणि काही ऋतूंमध्ये मंदिरांच्या वेळा बदलतात. प्रवासापूर्वी अधिकृत वेबसाइट तपासा.

यात्रेचे नियोजन

जाण्यापूर्वी: तपासणी-यादी

तुमच्या खुणा फक्त याच डिव्हाइसवर सेव्ह राहतात.

देवता

भगवान गणेश, स्वयंभू श्री वरसिद्धि विनायक स्वामी रूपात; उत्सवमूर्ती सिद्धि आणि बुद्धि यांच्यासह

संक्षिप्त इतिहास

आंध्र प्रदेश धर्मादाय विभागाच्या पोर्टलनुसार श्री वरसिद्धि विनायक स्वामींची मूर्ती स्वयंभू (स्वतः प्रकट झालेली) आहे आणि एका विहिरीत आहे. कथा अशी आहे की पूर्वी विहारपुरी म्हटल्या जाणाऱ्या या गावाजवळ तीन भाऊ, ज्यांपैकी एकाला दिसत नव्हते, एकाला बोलता येत नव्हते आणि एकाला ऐकू येत नव्हते, शेत भिजवण्यासाठी विहिरीतून पाणी काढत होते. विहिरीचे पाणी संपले तेव्हा एकाने कुदळ मारली, ती एका दगडावर आपटली, आणि तिथून रक्त वाहू लागले. त्या पाण्याला स्पर्श करताच तिघेही बरे झाले. आणखी खोदल्यावर डोक्यावर जखम असलेली विनायकाची मूर्ती मिळाली. गावकऱ्यांनी हजारो नारळ फोडून पूजा केली आणि नारळाचे पाणी सव्वा एकर जमिनीवर पसरले. स्थानिक भाषेत याला कणि म्हणतात, आणि विभागानुसार यावरूनच गावाचे नाव काणिपाकम पडले.

विभागानुसार आजही मूर्ती मूळ विहिरीत आहे, तिच्याभोवती प्रत्येक ऋतूत एकाच पातळीवर पाणी असते, आणि हेच पाणी भाविकांना तीर्थ म्हणून दिले जाते. अशी मान्यता आहे की मूर्तीचा आकार सतत वाढत आहे: विभागानुसार 1947 मध्ये एका भक्ताने चांदीचे कवच अर्पण केले होते, जे आता मूर्तीवर बसत नाही, आणि 1945 पासून आतापर्यंतची वेगवेगळ्या आकारांची चांदीची कवचे मंदिराच्या मुख्य द्वारावर ठेवली आहेत. मूळमूर्ती उत्तरमुखी आहे, जे विभागानुसार दुर्मीळ आहे.

विभागानुसार मंदिर अकराव्या शतकाच्या सुरुवातीला चोल राजा पहिले कुलोत्तुंग चोल यांनी बांधले, आणि 1336 मध्ये विजयनगरच्या सम्राटांनी त्याचा विस्तार केला.

जवळून वाहणाऱ्या बाहुदा नदीची कथाही विभागाने दिली आहे: शंख आणि लिखित नावाचे दोन भाऊ दर्शनासाठी पायी येत होते. भुकेल्या लिखितने राजाच्या बागेतून एक आंबा तोडला, आणि राजाने शिक्षा म्हणून त्याचे दोन्ही हात कापायला लावले. मंदिराजवळ नदीत स्नान करताच लिखितचे हात परत आले, आणि तेव्हापासून नदीचे नाव बाहुदा पडले.

विभागानुसार येथे सत्य-प्रमाणाची परंपरा आहे: वादात अडकलेले लोक मंदिराच्या सरोवरात स्नान करून भगवंतासमोर शपथ (प्रमाणम) घेतात, आणि ती शपथ सत्य मानली जाते. हा विधी दररोज होतो आणि त्यासाठी मंदिर ₹516 घेते. विभागानुसार गणपती दीक्षा 41, 21 किंवा 11 दिवसांची असते; ती कोणत्याही गणेश मंदिरात सुरू करता येते, पण तिचा समारोप काणिपाकममध्येच होतो.

कसे पोहोचावे

जवळचे विमानतळ, रेल्वे स्टेशन आणि रस्ता, मंदिरापर्यंतच्या अंतरासह

  • रेल्वेनेचित्तूरसुमारे 11 किमी
  • रस्त्यानेचित्तूरसुमारे 11 किमी

विमानाने

आंध्र प्रदेश धर्मादाय विभागानुसार सर्वात जवळचे विमानतळ तिरुपती आहे, जिथे बंगळुरू, हैदराबाद आणि चेन्नईहून थेट विमाने येतात.

रेल्वेने

विभागानुसार सर्वात जवळचे रेल्वे स्टेशन चित्तूर आहे, जे बंगळुरू, चेन्नई आणि तिरुपतीशी रेल्वेने जोडलेले आहे. ज्या गाड्या चित्तूरला थांबत नाहीत, त्यांच्यासाठी काटपाडी (चित्तूरपासून सुमारे 35 किमी) किंवा तिरुपती (चित्तूरपासून सुमारे 70 किमी) येथे उतरून रेल्वेने किंवा बसने चित्तूरला पोहोचता येते. काणिपाकम चित्तूरपासून 11 किमी आहे.

रस्त्याने

विभागानुसार चित्तूर आणि तिरुपतीहून APSRTC च्या बस नियमित चालतात. विभागानुसार काणिपाकम चित्तूरपासून 11 किमी आणि तिरुपतीपासून 75 किमी आहे; चित्तूर जिल्हा प्रशासन तिरुपतीपासूनचे हे अंतर 68 किमी सांगते.

दर्शनाच्या वेळा

दर्शनाची वेळ एका नजरेत

  • 05:00 – 21:00

ही पट्टी खाली दिलेली रोजची वेळ दाखवते. सण आणि विशेष दिवशी वेळ बदलते; यात्रेपूर्वी खात्री करून घ्या.

आंध्र प्रदेश धर्मादाय विभागाच्या पोर्टलवर दर्शनाची वेळ सकाळी 5:00 ते रात्री 9:00 पर्यंत आहे. पोर्टलवर काही सेवांच्या वेळा:

  • विशेष लक्ष्मी गणपती होम (₹2,000): सकाळी 8:00 ते 9:00
  • पंचामृत अभिषेकम (₹700): सकाळी 9:00 ते 10:00
  • गणपती होम (₹1,000): सकाळी 10:00 ते 11:00
  • स्वामींचा कल्याणोत्सव (₹1,116): सकाळी 11:00 ते दुपारी 12:00

दर्शन आणि रांग

दर्शन, सेवा, परोक्ष (ऑनलाइन) सेवा, खोल्या आणि देणगीचे बुकिंग आंध्र प्रदेश धर्मादाय विभागाच्या tms.ap.gov.in पोर्टलवर होते. पोर्टलवर दर्शनाची दोन तिकिटे आहेत, दोन्ही एका व्यक्तीसाठी:

  • अति शीघ्र दर्शनम: ₹150
  • शीघ्र दर्शनम: ₹100

घरबसल्या परोक्ष सेवा म्हणून स्वामींचा कल्याणोत्सव (₹1,116) आणि गणपती होम (₹1,000) बुक करता येतात. पोर्टलवर एसी आणि नॉन-एसी खोल्यांचे बुकिंगही आहे.

विभागाने स्पष्ट लिहिले आहे की तो ऑनलाइन बुकिंगसाठी कोणत्याही एजंट, व्यक्ती किंवा तिसऱ्या संस्थेला अधिकृत करत नाही. त्याच्या यादीनुसार लवकर दर्शन किंवा खोलीसाठी दलालांकडे जाऊ नका, आणि रांगेत आपल्या पाळीवर दर्शन घ्या.

पोशाख आणि नियम

विभागाच्या सेवा-यादीनुसार अभिषेकम, गणपती होम, कल्याणोत्सव आणि सुप्रभात सेवा यांसारख्या सेवांमध्ये फक्त पारंपरिक पेहराव चालतो: पुरुषांसाठी धोतर, आणि महिलांसाठी साडी, हाफ-साडी किंवा ओढणीसह चुडीदार. विभागाच्या "काय करावे, काय करू नये" यादीनुसार:

  • मंदिर परिसरात आणि आसपास बूट-चप्पल घालू नका आणि वाहन चालवू नका.
  • फक्त लंगोट घालून किंवा कपड्यांशिवाय गाभाऱ्यात जाऊ नका.
  • मंदिरात हेल्मेट, टोपी, पगडी किंवा हॅट घालू नका.
  • मंदिराच्या आत साष्टांग दंडवत नमस्कार करू नका.
  • मंदिरात पूर्ण शांतता राखा.
  • मांसाहार, दारू आणि नशा करू नका; कोणतेही शस्त्र नेऊ नका.
  • बाहेरचे अन्न किंवा पान मंदिर परिसरात खाऊ नका.

काय अर्पण करावे

विभागानुसार अर्पण फक्त हुंडीतच टाका, रस्त्यावर विकला जाणारा बनावट प्रसाद विकत घेऊ नका, आणि मंदिरात मिळालेला प्रसाद आणि तीर्थ फेकू नका. विहिरीचे पवित्र पाणीच येथे तीर्थ म्हणून दिले जाते. पोर्टलवर दिलेल्या काही सेवा आणि शुल्क:

  • सुप्रभात सेवा (बिंदु तीर्थ अभिषेकम): ₹750
  • पंचामृत अभिषेकम: ₹700
  • क्षीराभिषेकम (पालाभिषेकम): ₹200; किमान 2 लिटर दूध भाविकांनी स्वतः आणावे
  • सामूहिक श्री लक्ष्मी गणपती होम: ₹1,000
  • विशेष श्री लक्ष्मी गणपती होम: ₹2,000
  • सिद्धि बुद्धि सहित गणपती कल्याणम: ₹1,116
  • संकटहर गणपती व्रतम: ₹500
  • ऊंजल सेवा: ₹250; गोपूजा: ₹250
  • महा हारती: ₹200
  • पवलिंपु (एकांत) सेवा: ₹150
  • अक्षराभ्यास, अन्नप्राशन आणि नामकरण: प्रत्येकी ₹200; पूजा-साहित्य स्वतः आणावे लागते

विभागानुसार ब्रह्मोत्सवाच्या दिवसांत सकाळी 10 ते रात्री 10 पर्यंत अन्नदान होते.

सण

  • विनायक चतुर्थी ब्रह्मोत्सव
    विभागानुसार भाद्रपद शुद्ध चतुर्थीपासून 21 दिवस चालणारा वार्षिक उत्सव. दररोज ग्रामोत्सव होतो आणि सिद्धि-बुद्धि यांच्यासह विनायकाची उत्सवमूर्ती वेगवेगळ्या वाहनांवरून चारही माडा रस्त्यांवर निघते; आठव्या दिवशी रथोत्सव आणि एकविसाव्या दिवशी तेप्पोत्सव होतो. या दिवसांत अभिषेकम, कल्याणम आणि ऊंजल यांसारख्या सेवा होत नाहीत.
  • इंग्रजी नववर्ष
    विभागानुसार नववर्षाचा दिवसही मंदिरात उत्सव म्हणून साजरा केला जातो.

जवळची ठिकाणे

आंध्र प्रदेश धर्मादाय विभागाच्या पोर्टलवर काणिपाकम देवस्थानमशी जोडलेली मंदिरे:

  • श्री मणिकंठेश्वर मंदिर: विभागानुसार चोल राजा कुलोत्तुंग यांनी बांधले; येथे शिव देवी मरगदांबिकेसह विराजमान आहेत
  • श्री वरदराज स्वामी मंदिर: यामुळे काणिपाकमला हरि-हर क्षेत्र म्हणतात; यात आंजनेय स्वामी आणि नवग्रहांचीही मंदिरे आहेत
  • श्री आंजनेय स्वामी मंदिर

या लिंक इतर वेबसाइट उघडतात, ज्या आमच्या नाहीत. त्या आम्ही चालवत नाही, आणि त्यांवरील मजकूर, बुकिंग किंवा पैशांच्या व्यवहाराची जबाबदारी आमची नाही.

बनावट दर्शन-बुकिंग वेबसाइट्स आणि फोन नंबर सर्रास आढळतात. पैसे फक्त वरील अधिकृत लिंकद्वारेच भरा, आणि कधीही खाजगी नंबरवर किंवा UPI ID वर भरू नका.

ठिकाण

अक्षांश: 13.277014
रेखांश: 79.033559

मार्ग पाहा (बाहेरची वेबसाइट, आमची नाही)

जवळची इतर मंदिरे

ही अंतरे मंदिरांमधील सरळ रेषेतील आहेत; रस्त्याने अंतर यापेक्षा जास्त आहे.