हिंदी में पढ़ें

श्री एकलिंगजी मंदिर, कैलाशपुरी

उदयपूर जिल्ह्यातील कैलाशपुरी येथे मेवाडचे आराध्य श्री एकलिंगनाथ (शिव) यांचे मंदिर: राजस्थान देवस्थान विभागानुसार दर्शनाची वेळ, पाच मुखांचे शिवलिंग, इतिहास, सण आणि पोहोचण्याचा मार्ग.

वेळांची अधिकृत स्रोतांकडून पुष्टी झाली आहे; मंदिरात ऑनलाइन बुकिंग नाही

शेवटची तपासणी:

सणांना आणि काही ऋतूंमध्ये मंदिरांच्या वेळा बदलतात. प्रवासापूर्वी अधिकृत वेबसाइट तपासा.

यात्रेचे नियोजन

    जाण्यापूर्वी: तपासणी-यादी

    तुमच्या खुणा फक्त याच डिव्हाइसवर सेव्ह राहतात.

    देवता

    भगवान शिव, श्री एकलिंगनाथांच्या रूपात; काळ्या दगडाचे पाच मुखांचे शिवलिंग, ज्याच्या पश्चिमेला ब्रह्मा, उत्तरेला विष्णु, पूर्वेला सूर्य आणि दक्षिणेला रुद्र यांची मुखे आहेत आणि वरचा भाग सदाशिवाचे रूप आहे

    संक्षिप्त इतिहास

    राजस्थान देवस्थान विभागानुसार हे मंदिर आठव्या शतकात बाप्पा रावळ यांनी बांधले. एकलिंगजी मेवाडच्या महाराणांचे कुलदैवत आहेत, आणि महाराणा स्वतःला श्री एकलिंगजींचे प्रतिनिधी मानून राज्य करत. मंदिराच्या दक्षिण भिंतीवरील शिलालेखानुसार सध्याच्या मूर्तीची प्राणप्रतिष्ठा महाराणा रायमल (1473–1509) यांनी करवली. चौदाव्या शतकातील या मंदिराची वेळोवेळी पुनर्बांधणी आणि विस्तार झाला.

    पांढऱ्या संगमरवराच्या या मंदिराचे शिखर सुमारे 50 फूट उंच आहे. गाभाऱ्याच्या चारही दिशांना चार दरवाजे आहेत आणि प्रत्येक दरवाजावर मूर्तीकडे तोंड करून नंदी आहेत; पश्चिम आणि दक्षिण दरवाजांच्या चौकटी चांदीने मढवलेल्या आहेत. सभामंडपाबाहेर काळ्या दगडाचे नंदी आणि अष्टधातूचे नंदी आहेत, आणि हात जोडून उभी असलेली बाप्पा रावळांची प्रतिमा सभामंडपाच्या दरवाजावर कोरलेल्या महर्षी हारीत यांच्याकडे पाहते.

    देवस्थान विभागानुसार आज मंदिराचे व्यवस्थापन मेवाड राजघराण्याचा खाजगी एकलिंगजी ट्रस्ट करतो.

    कसे पोहोचावे

    जवळचे विमानतळ, रेल्वे स्टेशन आणि रस्ता, मंदिरापर्यंतच्या अंतरासह

    • विमानानेडबोक विमानतळसुमारे 40 किमी
    • रेल्वेनेउदयपूरसुमारे 25 किमी

    विमानाने

    देवस्थान विभागानुसार सर्वात जवळचे विमानतळ उदयपूरचे डबोक विमानतळ आहे, सुमारे 40 किमी.

    रेल्वेने

    देवस्थान विभागानुसार सर्वात जवळचे रेल्वे स्टेशन उदयपूर आहे, सुमारे 25 किमी.

    रस्त्याने

    मंदिर उदयपूर जिल्ह्यातील कैलाशपुरी गावात आहे. देवस्थान विभागानुसार रस्त्याने जयपूर सुमारे 390 किमी आहे.

    दर्शनाच्या वेळा

    राजस्थान देवस्थान विभागानुसार दर्शन सकाळी 4:30 ते 7 वाजेपर्यंत, सकाळी 10:30 ते दुपारी 1:30 वाजेपर्यंत आणि संध्याकाळी 5 ते 7:30 वाजेपर्यंत होते. आरतीची वेगळी वेळ प्रकाशित केलेली नाही. विभागाच्या या पानावर तारीख नाही, म्हणून यात्रेपूर्वी मंदिराकडून वेळेची खात्री करून घ्या.

    दर्शन आणि रांग

    दर्शन किंवा पूजेचे कोणतेही ऑनलाइन बुकिंग नाही. देवस्थान विभागानुसार मंदिराचा सर्व खर्च महाराणा करतात आणि मंदिर कोणतीही भेट किंवा आर्थिक मदत घेत नाही; एखाद्या भक्ताला श्रद्धेने देणगी द्यायची असल्यास ती मेवाड शिव शक्ति पीठाच्या पेटीत टाकली जाते, ज्याचे पैसे इतर धार्मिक आणि परोपकारी कामांवर खर्च होतात. रोजची पूजा महाराणांनी नेमलेले पुजारी करतात.

    दर सोमवारी येथे शिवभक्तांची खूप गर्दी असते.

    पोशाख आणि नियम

    अजून कोणत्याही विश्वसनीय स्रोताकडून पुष्टी झालेली नाही.

    काय अर्पण करावे

    अजून कोणत्याही विश्वसनीय स्रोताकडून पुष्टी झालेली नाही.

    सण

    • महाशिवरात्री
      देवस्थान विभागानुसार मुख्य सण; हजारो भक्त दर्शनासाठी येतात.
    • नवरात्र
      चैत्र आणि आश्विन दोन्ही.
    • प्रदोष
    • मकर संक्रांत
    • वैशाख आणि श्रावणातील विशेष मनोरथ

    जवळची ठिकाणे

    • इंद्रसरोवर (मंदिराच्या पूर्वेला)
    • सास-बहू मंदिर, नागदा

    या लिंक इतर वेबसाइट उघडतात, ज्या आमच्या नाहीत. त्या आम्ही चालवत नाही, आणि त्यांवरील मजकूर, बुकिंग किंवा पैशांच्या व्यवहाराची जबाबदारी आमची नाही.

    • अधिकृत वेबसाइट: अजून पुष्टी झालेली नाही.
    • मंदिरात ऑनलाइन बुकिंगची सोय नाही. दर्शन मंदिरात प्रत्यक्ष जाऊनच होते.

    बनावट दर्शन-बुकिंग वेबसाइट्स आणि फोन नंबर सर्रास आढळतात. पैसे फक्त वरील अधिकृत लिंकद्वारेच भरा, आणि कधीही खाजगी नंबरवर किंवा UPI ID वर भरू नका.

    ठिकाण

    अक्षांश: 24.746931
    रेखांश: 73.723299

    मार्ग पाहा (बाहेरची वेबसाइट, आमची नाही)

    जवळची इतर मंदिरे

    ही अंतरे मंदिरांमधील सरळ रेषेतील आहेत; रस्त्याने अंतर यापेक्षा जास्त आहे.